ماشين دودي

ماشين دودي

در سال 1300 قمري. (1883 ميلادي) مهندس فرانسوي با همكاري چند مهندس بلژيكي شركت راه‌ْآهن و ترامواي ايران را تأسيس كردند و اولين خط آهن را بين شهر ري (حضرت شاه عبدالعظيم) و تهران را احداث كردند و ماشين‌هائي كه در دارالخلافه به آن ماشين دودي مي‌گفتند به راه انداختند. از آن‌جا كه مشكلات و كارشكني‌هائي در راه توسعه آن پيش آمد، شركت بلژيكي از ادامه كار منصرف شد و اين وسيله سفر پس از سالها، متروكه گرديد. ماشين دودي از چند قسمت تشكيل مي‌شد. 1- لوكوموتيو يا ماشين خانه براي هدايت قطار. 2- واگون شاهي به طول ده متر داراي آبدارخانه شاهي. واگن مخصوص رجال طراز اول. 3- واگن مخصوص شاهان قاجار 4- واگن وزرا و علماء طراز اول 5- واگن به طول 7 متر، اختصاص به زنان داشت. 6- هشت واگن به مردها تعلق داشت. 7- هشت واگن مخصوص بار و كالاي تجارتي بود. ناصرالدين شاه هفت مرتبه، مظفرالدين شاه به كرات و احمدشاه يك مرتبه سوار واگن شاهي شدند. خط آهن حضرت عبدالعظيم داراي دو گارد ماشين بود.

گار دماشين تهران در خيابان خراسان و به مساحت ده هزار مترمربع قرار داشت.

برای دیدن تصاویر اینجا کلیک کنید.

پستخانه جديد

پست یا چاپارخانه

فكر ايجاد پستخانه جديد نخستين بار در زمان فتحعلي شاه قاجار پيدا شد، ولي در زمان اميركبير اين انديشه و در سال 1266 قمري عملي شد و شفيع خان چاپارچي باشي به رياست دستگاه چاپارخانه تعيين گرديد

تاریخ تهران

 261ه.ق. اولين خبر ثبت شده  در مورد تهران مربوط است به شخصی به نام ابو عبدالله محمدابن حامد (حماد)حافظ تهرانی رازی، جهانگرد و محقق که اهل تهران ری بوده و در این سال درگذشته است.

 331ه.ق. تهران دارای باغهای فراوان و میوه آن بسیار متنوع و مردم قریه بیشتر اوقات در زیر زمین زندگی می کنند.

620ه.ق. تهران قریه بزرگی است دارای دوازده محله که در زیر زمین ساخته شده و داخل آن علاوه بر هزارها خانه، هزاران غار و زاغه و سرداب وجود دارد و باغهای انبوهی پیرامون آن را فرا گرفته است.

 961ه.ق. شاه طهماسب اول صفوی تهران را به علت وجود آبهای گوارا و باغهای فراوان و شکارگاه های مناسب اطراف شهر دوست می داشت و دستور داد پیرامون شهر را باروی مستحکمی بکشند و بناهای تازه و کاروانسراها و برجهای محکم در آن بنا کنند. حصار شهر از چهار دروازه و 114 برج به تعداد سوره های قرآن تشکیل می یافت و مصالح آن از معادنی تامین کردند که بعدها به چال میدان و چال حصار موسوم گردید. طول بارو تقریبا شش هزار قدم به شرح زیر بود:

از سوی جنوب حدود خیابان مولوی فعلی، از طرف شرق خیابان ری فعلی،از سوی غرب خیابان وحدت اسلامی فعلی و از طرف شمال خیابانهای امیرکبیر وامام خمینی فعلی. محوطه ارک در وسط شمالی و حصار جداگانه ای داشت. دروازه های تهران عبارت بودند از: 1- دروازه حضرت عبدالعظیم یا دروازه اصفهان که در شمال خیابان مولوی و در ابتدای بازار دروازه یا بازار حضرتی قرار داشت. 2- دروازه دولاب که در مدخل بازارچه نایب السلطنه در خیابان ری فعلی قرار داشت. 3- دروازه شمیران در مدخل پامنار بود. 4- دروازه قزوين در مدخل بازارچه قوام الدوله در میدان وحدت اسلامی فعلی قرار داشت.

تهران در آن زمان دارای چهار محله اصلی به نامهای : محله عودلاجان، محله سنگلج، محله بازار و محله چال میدان بود. محله های دیگر عبارت بودند از: سرچشمه، شیرازی ها، پامنار، ارامنه، یهودیان، حیات شاهی، قاطرچی ها، سرقبر آقا، دروازه نو، باغ خسرو خان، قمی ها، باغ امین، باغ پسته بیک، عرب ها.

ادامه نوشته

تخت طاووس

تخت طاووس

تخت خورشید كه به تخت طاووس مشهور شده است، در واقع همان تخت طاووسي نيست كه نادرشاه با خود به ايران آورد اما از نظر شكل ظاهري مانند آن بوده است و به همين سبب آن را تخت طاووس ناميده‌اند. تخت طاووس اصلي، پس از كشته شدن نادر، در همان شب خرد شد و به غارت رفت. تخت طاووس فعلي در سال 1215 قمري به دستور فتحعلي شاه قاجار، زير نظر حاجي محمد حسين خان صدر اصفهاني، به دست هنرمندان و استادان زرگر، ميناساز، جواهر تراش و طراحان اصفهاني ساخته شد. تخت طاووس را در آغاز به مناسبت نصب خورشيد الماس نشاني كه در داخل يك قاب مدوّر بر بالاي تكيه‌گاه تخت نصب شده بود تخت خورشيد مي‌ناميدند، اما بعدها چون مراسم ازدواج قتحعلي شاه با طاووس خانم همسر سوگلي و چهل و دومين زن از يكصد و پنجاه و هشتيمن همسر او، كه از خوشگل‌ترين زنان عهد خود بود، در سال 1224 قمري بر روي اين تخت انجام گرفت و از اين رو، آن را تخت طاووس خواندند. تخت مشهور ديگري به نام نادري كه سابقاً در تالار موزه كاخ گلستان قرار داشت و بعداً به موزه جواهرات بانك منتقل گرديد نيز از تخت‌هايي است كه در زمان پادشاهي فتحعلي شاه قاجار ساخته شده است و به اشتباه به نادرشاه نسبت داده‌اند.

برای دیدن تصاویراینجا کلیک کنید.

اولين اتومبيل

اولين اتومبيل

اولين اتوموبيل در زمان مظفرالدين شاه وارد تهران شد. اين پادشاه در اوايل سلطنت خود پس از نخستين سفري كه به اروپا كرد به سعدالدوله وزير مختار ايران در بلژيك دستور داد كه يك اتومبيل سواري براي وي خريداري و به ايران بفرستد. سعدالدوله اتومبيل را همراه يك راننده بلژيكي به دربار شاه فرستاد اما مدتي بعد راننده بلژيكي از ايران رفت و اتومبيل بلااستفاده ماند

عمارت وباغ لاله زار

باغ و عمارت لاله‌زار از آثار دوره فتحعلي شاه قاجار است كه به تدريج در دوره‌هاي بعد به ويژه در زمان ناصرالدين شاه بر وسعت و عمارت آن افزوده شد. اين باغ كه در اصل متعلق به رضاقلي خان للـه باشي بود، يكي از گسترده‌ترين و سرسبزترين باغهاي شهر تهران به شمار مي‌آمد كه در تابستان هواي بسيار خنكي داشت. طول اين باغ از شمال به جنوب در حدود يكهزار ذرع بود و دو بناي مجزا در آن ساخته شده بود، بناي اصلي كه عمارتي دو طبقه شامل تالارها و اتاقهاي متعدد بود، و بناي ديگري كه به كلاه فرنگي شهرت داشت و از بناهاي زيباي عصر خود محسوب مي‌گرديد. در محل اين باغ و عمارت، از سفرا و نمايندگان دولتهاي خارجي پذيرايي مي‌شد. در شرق باغ قفسه‌هايي براي نگاهداري و حوش مانند شير، پلنگ، گرگ، خرس، و پرندگان ساخته بودند و به همين سبب باغ لاله‌زار را باغ وحش نيز مي‌خواندند. باغ لاله‌زار بعدها از صورت باغ بيرون آمد و پس از قطع اشجار و درختان آن، دو خيابان عمده در آن احداث كردند كه يكي همين خيابان لاله‌زار و ديگري خيابان لختي ها (سعدي كنوني) گرديد. قائم مقام فراهاني ابتدا در باغ لاله‌زار اقامت داشت و از آنجا به باغ نگارستان رفت. بعدها ناصرالدين شاه لاله‌زار را به نودهزار تومان فروخت و باغ آن به ديوان خانه عدليه در سال 1304 قمري اختصاص داده شد.